Kroatië stelt acht eisen aan Montenegro, EU-conclusies over toetreding verliezen deadlines

Kroatië heeft tijdens het EU-debat over uitbreiding in Bruxelles acht eisen op tafel gelegd waaraan Montenegro moet voldoen voordat Zagreb instemt met het afsluiten van de toetredingsonderhandelingen. Zes van die eisen gaan over hoofdstuk 23, dat de rechterlijke macht en de grondrechten regelt. De andere twee vallen onder hoofdstuk 31, buitenlands, veiligheids- en defensiebeleid. Elk kandidaat-land moet voor toetreding alle onderhandelingshoofdstukken afsluiten, verdeeld over beleidsterreinen als recht, economie en buitenlands beleid; pas als ze allemaal voorlopig gesloten zijn, kan de uiteindelijke toetreding volgen.

In de definitieve Raadsconclusies over Montenegro ontbreken twee tijdsbepalingen die in het eerdere ontwerp nog stonden. Het ging om de afspraak dat er dit jaar nog een akkoord zou komen over het voorlopig sluiten van alle onderhandelingshoofdstukken. Ook het streven om zo snel mogelijk aan het toetredingsverdrag te werken, verdween uit de tekst. Zonder die passages ligt er voor Montenegro geen vaste datum meer voor de volgende stap in het proces.

Montenegro onderhandelt al jaren over toetreding tot de Europese Unie en moet daarvoor, hoofdstuk na hoofdstuk, elk onderhandelingsterrein voorlopig sluiten. Op 12 oktober sloot het land nog drie hoofdstukken, over economisch en monetair beleid, statistiek, en sociaal beleid en werkgelegenheid. Daarmee staat de teller op 21 van de 33 hoofdstukken die zijn geopend. Pas wanneer alle hoofdstukken voorlopig zijn gesloten, volgt de ondertekening van een toetredingsverdrag, dat vervolgens door elke lidstaat afzonderlijk moet worden goedgekeurd. Kroatië doorliep zelf een vergelijkbaar traject voordat het EU-lid werd en heeft nu als lidstaat medezeggenschap over het tempo van de toetreding van zijn buurland. Met het schrappen van de tijdsbepalingen uit de conclusies ontbreekt voor Montenegro voorlopig een concreet tijdpad voor die volgende stappen.